Dyslexie op het werk: ruimte voor jouw manier van werken
KENNIS · VOLWASSENEN & WERK
Je weet wat je wilt vertellen. Toch vraagt het schrijven van een verslag veel tijd. Of je begrijpt een onderwerp goed, maar leest de stukken voor een overleg langzamer dan je zou willen. Op deze pagina lees je wat dyslexie kan betekenen op het werk en welke vragen je met mij kunt onderzoeken.
Dyslexie in het kort
Dyslexie betreft aanhoudende moeilijkheden met het leren en toepassen van lezen en spellen. De uitwerking verschilt per persoon. In de internationale Delphi-consensus uit 2025 staan leesvloeiendheid en spelling centraal. De onderzoekers beschrijven meerdere invloeden en benadrukken dat dyslexie kan samengaan met andere ontwikkelingsproblemen. Lees de definitie en toelichting bij de British Dyslexia Association.
Wat onderzoek naar werk laat zien
Een systematische review uit 2022 bundelt ervaringen van volwassenen met dyslexie. Naast lees- en schrijftaken spelen onder meer tijdsdruk, reacties van collega’s, hulpmiddelen en steun op het werk een rol. Het gaat dus ook over de omstandigheden waarin je werkt. Deze kwalitatieve bevindingen laten zien wat mensen ervaren; ze bewijzen niet dat één hulpmiddel bij iedereen werkt. Lees het onderzoek naar dyslexie en werkparticipatie.
Dyslexie en beelddenken: houd ruimte voor verschillen
Misschien helpen beelden, schema’s of een mondelinge uitleg jou. Dat is iets om te onderzoeken, geen eigenschap die ik op grond van dyslexie bij je veronderstel. Ik gebruik beelddenken niet als synoniem voor dyslexie.
Ook een creatieve voorsprong is geen vaststaand kenmerk. Een meta-analyse uit 2021 vond over de onderzochte groepen als geheel geen significant verschil in creativiteit. Jouw kwaliteiten verdienen aandacht omdat het jouw kwaliteiten zijn. Bekijk de meta-analyse over dyslexie en creativiteit.
Van een lastige taak naar een werkbare afspraak
Voorbeeld om over na te denken
Een medewerker kent een dossier goed, maar heeft moeite om tijdens een overleg tegelijk mee te praten en notulen te maken. Een mogelijke afspraak: vooraf bepalen wie de notulen maakt en achteraf tijd inplannen om inhoudelijk te reageren. Dit is een illustratie, geen cliëntverhaal of gegarandeerde oplossing.
In een gesprek kunnen we bijvoorbeeld onderzoeken:
- Bij welke lees- of schrijftaken kost het meeste tijd?
- Helpt het om teksten te laten voorlezen of eerst een ruwe versie in te spreken?
- Welke documenten heb je vooraf nodig om een overleg te kunnen voorbereiden?
- Welke afspraak met een collega of leidinggevende wil je uitproberen?
Bij digitale hulpmiddelen bespreken we ook wat je werkgever toestaat voor vertrouwelijke documenten.
Als er meer speelt
Dyslexie kan samengaan met bijvoorbeeld ADHD, autisme of dyscalculie. Hoogbegaafdheid sluit dyslexie evenmin uit. Ik kijk met je naar concrete taken en behoeften, zonder elke moeilijkheid aan één kenmerk toe te schrijven. Meer over samen voorkomende problemen.
Hoe bespreek je dyslexie met je werkgever?
Je bepaalt zelf wat je in een gesprek wilt vertellen. Ik kan met je voorbereiden hoe je een concrete werkvraag uitlegt, zonder dat je je hele persoonlijke geschiedenis hoeft te delen.
- Kies één taak. Bijvoorbeeld het controleren van een rapport of het verwerken van vergaderstukken.
- Beschrijf wat er gebeurt. “Ik begrijp de inhoud, maar het lezen en controleren vraagt meer tijd dan nu is ingepland.”
- Doe een concreet voorstel. Bijvoorbeeld stukken vooraf ontvangen, een vaste rapportindeling gebruiken of een hulpmiddel uitproberen dat je werkgever toestaat.
- Spreek af hoe je terugkijkt. Wanneer bespreken jullie of de afspraak bruikbaar is en wat nog aangepast moet worden?
Een mogelijke openingszin: “Ik wil graag bespreken hoe ik deze taak zorgvuldig kan uitvoeren. Zullen we samen bekijken welke werkwijze daarvoor past?” Dit is een voorbeeldzin, geen verplicht stappenplan.
Een hulpmiddel kiezen begint bij de taak
Voorlezen, dicteren en spellingondersteuning hebben verschillende functies. Kijk eerst welk onderdeel van je werk ondersteuning vraagt. Het hulpmiddelenoverzicht van Dyslexiehulpmiddelen geeft voorbeelden. Een vermelding is geen aanbeveling voor jouw situatie. Bespreek ook toegankelijkheid, kosten en toestemming voor het verwerken van werkdocumenten.
Voor je eigen voorbereiding: noteer één lastige taak, wat al helpt en welke kleine afspraak je wilt bespreken. Wil je dit samen voorbereiden? Vraag een gesprek aan.
Praktische aanvulling: 8 oktober 2026.
Mijn begeleiding
Ik help je jouw werkvraag te verhelderen, mogelijkheden te onderzoeken en een haalbare stap te kiezen. Coaching is geen dyslexieonderzoek of medische behandeling. Voor een diagnose of specialistische behandeling is een daarvoor bevoegde professional nodig.
Bespreek jouw werksituatie met mij →
Gesprekken kunnen ook online en duren meestal 1 tot 1,5 uur. De praktische afspraken en kosten bespreken we vooraf.
Verder lezen
ADHD en ADD op het werk · Hoogbegaafdheid op het werk · Autisme op het werk · Combinaties en begeleiding
Tekst: Paul Gommans · Inhoud bijgewerkt op 5 oktober 2026. Onderzoeksbevindingen zijn via de links te raadplegen. Praktijkvoorbeelden zijn illustratief.